![](https://www.endoadeno.org.tr/wp-content/uploads/2020/05/6faf95a407946923d692f4ddda792716_XL-610x463.jpg)
Laparoskopik endometrozis cerrahisi (kapalı operasyon) etkili midir?
Anahtar noktalar
Vurgu
Laparoskopik endometriozis cerrahisinin cerrahi sonuçları üzerine olan 6 yıllık bir çalışmadır.
Önemi:
Cerrahi tedavi etkili bir tedavi olarak görünmektedir ve rekürrens (tekrarlama) ihtimalini azaltabilmektedir.
Ne yapıldı?
Laparoskopik cerrahi geçiren 1315 endometriozisli hastanın 6 aydan 72 aya kadar takibini içeren bir kohort çalışma
1086 hasta (%82.5) evre 3 ve 4 endometriozisi vardı; 968’i (%73.61) derin infiltran endometriozisli olan ya da olmayan veya peritoneal (karın zarı)tutulumu olan veya olmayan endometrioması (çikolata kisti) olan hastalardı ve 347’sinde (%26.39) endometrioma olmayıp ya derin infiltran endometriozisi vardı ya da peritoneal tutulum vardı.
Veriler
Cerrahiyi takiben;
Hastaların %93.07’sinde ağrı vizuel analog skalasında (pain visual analog scale VAS) skor, 8.23±2.03 den 4.46±2.47 e düştü.
Cerrahi sonrası, 66 (%33.1) infertil (kısırlık sorunu yaşayan) hasta spontan (kendiliğinden) gebelik elde etti ve 15’i ise intrauterin inseminasyon (aşılama) veya yardımcı üreme teknikleriyle gebe kaldı.
53 hastada (%6.56) tekrar operasyon gereksinimi oldu.
Sınırlamalar
Bu retrospektif (geriye dönük) kohort araştırmasında karşılaştırma grubunun eksikliği diğer girişimlerle karşılaştırıldığında laparoskopik (kapalı) endometriozis cerrahisinin relatif(göreceli) faydasını kavramayı zorlaştırır.
ÖZET
Laparoskopik cerrahiyi takiben histolojik konfirmasyon endometriozisin tanı, evreleme ve tedavisinde bir standart olarak kabul edilmiştir. Radikal ve konservatif cerrahi yaklaşımlar, vajinal veya rektal (kalın barsak) duvara ait derin infiltran endometriozis durumunda endometriotik lezyonların çıkarılmasında aynı zamanda barsak ve mesane (idrar kesesi) endometrizisinin çıkarılmasında da sıklıkla gerekmektedir.Cerrahi tedavi sonrası ağrı ve ovaryen endometriomanın (çikolata kisti) yüksek rekürrensi (tekrarı) en önemli konudur.Bu çalışma endometriotik lezyonların laparoskopi ile total rezeksiyonunun Shiraz Üniversitesi TıpBilimleri’nde tanı alan kadınlarda ağrı azalması, rekürrens (tekrarlama) ve infertilitedeki ilerlemeler üzerine etkisini incelemeyi amaçladı.
Nisan 2010 ile Nisan 2016 arasında laparoskopik cerrahi geçiren endometriozis tanılı 1315 hastadan oluşan bu kohort çalışmada, tıbbi kayıtlardan elde edilen veriler kullanılarak 6 ile 72 aylık süre boyunca hastalar araştırıldı. Kadınların 1086’sında (%82.5) evre 3 ve 4 endometriozis vardı, 968’inde (%73.61)derin infiltran endmetriozisi ya da peritoneal tutulumu olsun olmasın endometrioma vardı ve 347’sinde (%26.39) endometrioması olmayıp derin infiltran endometriozis veya peritoneal tutulum vardı. Bu hastalarda yazarlar, anlamlı olarak daha yüksek oranda unilateral (tek taraflı) endometriomayı sol overde (yumurtalıkta)gözlemlediler. Ayrıca, 133 (%10.7) rektal duvar, 7 (%0.32) sigmoid kolon, 4 (%0.18) vajen, 125 (%5.6) üreter ve 33 (%1.52) mesane endometriozis tutulumu saptandı.
Sonuçlar 4 yıllık takip süresince iyi bir etkinlik gösterdi. Ağrı skorlarının %93.07’sinde iyileşme izlendi, %6.14’ünde değişim izlenmedi ve %0.78’inde kötüleşme izlendi. Gebelik sonuçlarına bakarsak, postoperatif(cerrahi sonrası) 66 (%33.1)infertil kadın hastada spontan gebelik izlendi ve 15 (%25) hasta intrauterin inseminasyon veya yardımcı üreme teknikleri kullanarak gebe kaldılar.
Sonuç olarak, bu veriler operatif laparoskopi başarılı şekilde uygulandığında özellikle kasık ağrısı olan kadınlarda ileri endometriozisin tedavisinde oldukça etkili bir metod olarak düşünülebileceğini önermektedir. Bu retrospektif kohort araştırmasında karşılaştırma grubunun eksikliği endometriozis için mevcut olan diğer girişimlere göre örneğin medikal tedavinin dahil edilmesi gibi yorumlanmasını sınırlamaktadır.
Kaynak Site: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/28760003
Çeviren: Dr. Işık SÖZEN